Echte groene stroom versus grijze stroom met certificaten

Waarom alle stroom uit hetzelfde stopcontact komt

Elektriciteit die je uit het stopcontact haalt, is niet te labelen. Zodra stroom op het net komt — of die nu van een windpark, een gascentrale of het zonnepaneel van je buurman komt — vermengt alles zich tot één grote stroommix. Fysiek krijg jij dus altijd diezelfde mix, ongeacht wat er op je contract staat. Die stroom wordt bovendien continu verhandeld op de energiebeurs, waar vraag en aanbod de prijs per uur bepalen. Hoe dat werkt, lees je in onze uitleg over hoe de stroomprijs tot stand komt. Het onderscheid tussen 'groen' en 'grijs' zit daarom niet in de elektronen die door je meterkast lopen, maar in de administratie eromheen: is er ergens evenveel duurzame stroom opgewekt als jij verbruikt? Dat is de kern van het hele verschil, en precies daar lopen 'echt groen' en 'grijs met certificaten' uiteen.

Echt groen: de stroom van je eigen dak

De enige stroom waarvan je met zekerheid weet dat die groen is, wek je zelf op. Zonnepanelen leveren over hun hele levensduur je eigen duurzame stroom, en die is volgens Milieu Centraal drie à vier keer goedkoper dan de stroom die je bij je leverancier inkoopt. Je verbruikt hem direct achter je eigen meter, zonder handel, zonder tussenpartij en zonder papieren bewijs — de opwekking gebeurt letterlijk op je dak. Dit is 'echt groen' in de meest tastbare vorm.

Wat je zelf opwekt maar niet meteen gebruikt, lever je terug aan het net. In 2026 kun je die teruggeleverde stroom nog wegstrepen tegen wat je 's avonds afneemt via de salderingsregeling, maar per 1 januari 2027 stopt salderen definitief. Vanaf dan krijg je voor teruggeleverde zonnestroom nog een kleine terugleververgoeding. Wil je zoveel mogelijk van je eigen groene stroom profiteren, dan wordt zelf verbruiken belangrijker. Lees hoe dat uitpakt in het einde van de salderingsregeling in 2027 en wat het verschil is tussen salderen en terugleveren.

Grijs met certificaten: groen op papier

Koop je stroom in bij een leverancier, dan bestaat 'groen' uit twee losse onderdelen: de fysieke stroom van het net, en een certificaat dat aantoont dat er elders evenveel duurzame stroom is opgewekt. Dat certificaat en die stroom hoeven niet uit dezelfde bron of hetzelfde land te komen. In de praktijk kan een leverancier dus grijze netstroom leveren en die administratief 'vergroenen' door er losse herkomstcertificaten aan te koppelen. Op papier is je stroom dan honderd procent groen, terwijl er fysiek niets verandert aan wat er door je meter loopt.

Dat maakt het label 'groene stroom' niet automatisch waardeloos, maar wel minder hard dan veel mensen denken. Het verschil tussen aanbieders zit vooral in hoe direct de link met echte, nieuwe duurzame opwekking is. Wie daar niet in wil duiken, houdt het simpel met een modelcontract, waarin de voorwaarden voor iedereen gelijk zijn en alleen de prijs verschilt.

Waar let je op bij een groen contract?

Omdat 'groen' deels een papieren kwestie is, is toezicht belangrijk. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) houdt toezicht op de energiemarkt, stelt de spelregels (de Codes Energie) op en controleert of energieleveranciers zich aan de regels houden. Dat geeft je basisbescherming, maar het neemt niet de keuze voor je weg welk contract bij je past.

Wil je bewust groener zitten, weeg dan drie dingen: wat je leverancier precies belooft over de herkomst van de stroom, wat je per kWh betaalt, en welke contractvorm bij je verbruik past. Een vaste, variabele of dynamische prijs pakt heel anders uit voor je rekening. Zet die naast elkaar in ons overzicht vast, variabel of dynamisch contract. De hardste 'groene' winst blijft echter je eigen opwekking: elke kilowattuur die van je eigen dak komt, hoef je niet groen te laten verklaren — die ís het gewoon.