Waarom stijgen je boodschappen door hittegolven en energieprijzen?

Voedselprijzen stijgen in juli 2026

De wereldwijde voedselprijsindex van de FAO stijgt in juli 2026 met 0,6 procent ten opzichte van juni en komt uit op 131,1 punten. Dat is vrijwel hetzelfde niveau als in april en mei. De stijging maakt de daling van juni volledig ongedaan. Hittegolven en hogere energieprijzen liggen aan de basis van deze stijging. Granen worden 3,4 procent duurder, met tarwe als grootste stijger (+5,8%) en maïs op de tweede plaats (+3,6%). De hittegolven bedreigen oogsten in belangrijke productielanden, terwijl hernieuwde gevechten tussen Rusland en Oekraïne extra onzekerheid creëren over de tarwe-uitvoer via de Zwarte Zee. Bij maïs drijven hogere energieprijzen de vraag naar biobrandstoffen op. Suiker wordt 5,6 procent duurder, mede door aanhoudende droogte in de EU en de verwachte invloed van El Niño op Aziatische productielanden.

Hoe energieprijzen je boodschappen duurder maken

Hogere energieprijzen werken op meerdere manieren door in de voedselketen. De index voor plantaardige oliën stijgt met twee procent naar het hoogste niveau sinds juni 2022, aangedreven door sterke vraag naar palm- en sojaolie voor biobrandstoffen. Die vraag groeit juist omdat fossiele brandstoffen duurder zijn geworden. Ook de productie, koeling en transport van voedsel kosten meer bij hoge stroom- en gasprijzen. Wie nu een nieuw eenjarig vast energiecontract afsluit, betaalt gemiddeld €200,20 per maand, ofwel €2.402,40 per jaar. Dat is voor het eerst sinds de energiecrisis weer boven de €200. De gemiddelde gasprijs in de vergelijking ligt op €1,5714 per m³ en de gemiddelde stroomprijs op €0,2883 per kWh. Lees meer over stijgende energieprijzen en je contract.

Inflatie blijft rond 3 procent door dure energie

Het CPB raamt dat de inflatie in 2026 en 2027 rond de 3 procent blijft door hogere energieprijzen. Daardoor valt de koopkracht lager uit dan eerder verwacht. De meeste huishoudens kunnen de hogere energiekosten op dit moment opvangen, maar de combinatie van duurdere boodschappen en een hogere energierekening drukt wel op het besteedbaar inkomen. CPB-directeur Pieter Hasekamp stelt dat generieke koopkrachtsteun niet het verstandigste beleidsinstrument is, maar investeren in verduurzaming met aandacht voor kwetsbare huishoudens. Voor jou als consument betekent dit dat elke besparing op energie direct helpt. Vergelijk daarom goed via energiecontract vergelijken.

Gasvoorraad laag, energierekening mogelijk hoger

De energierekening wordt deze winter waarschijnlijk hoger. Europa start met 62 procent gasvoorraad tegen 74 procent vorig jaar, Nederland zelfs met 41 procent tegen 64 procent. De gasprijs is in 2026 al meer dan verdubbeld door de blokkade van de Straat van Hormuz. Essent verhoogt de variabele leveringstarieven per 1 oktober: stroom gaat van €0,2691 naar €0,3109 per kWh en gas van €1,3895 naar €1,4996 per m³. Voor een huishouden met 2.500 kWh stroom en 1.000 m³ gas betekent dit ongeveer €215 extra per jaar aan verbruikskosten. Meer over de wintervooruitzichten lees je bij energieprijzen winter 2026.

Wat kun je zelf doen tegen stijgende kosten?

Je kunt de stijgende energie- en voedselprijzen niet tegenhouden, maar wel je eigen kosten beheersen. Kijk eerst naar je energiecontract: loopt je vaste contract binnenkort af, dan kun je alvast een nieuw contract vergelijken. Let daarbij op het switchwindow. Heb je een variabel of dynamisch contract? Blijven zitten kan prima bij je passen, maar maak die keuze bewust. De gasmarkt blijft onzeker, en de lagere gasvoorraad betekent niet dat er deze winter te weinig gas is, maar er is wel minder ruimte voor een tegenvaller. Overweeg ook energiebesparende maatregelen. Lees meer over vast, variabel of dynamisch contract om te bepalen wat nu bij jou past.